Dansen is dwaas

Ze had zoveel van hem gehouden. De muzikant, die zo mooi kon musiceren. De vechter, die zo goed kon vechten. De grote man had gedacht dat hij de liefde van zijn jongste dochter voor de muzikant kon gebruiken om zijn grootste vijand uit te schakelen. Het was zo anders gegaan. De grote man had een onmogelijke opdracht gegeven. En de muzikant had de opdracht voor tweehonderd procent vervuld. Nu kon hij niet anders dan zijn dochter aan de muzikant tot vrouw geven. Het werd een vreemde geschiedenis met een droevig einde.

De vrouw kon niet kiezen tussen haar man en haar vader. Tussen de muzikant en de grote man. Op een dag hielp ze de muzikant te vluchten voor de grote man. Maar aan de grote man zei ze dat de muzikant haar dreigde te doden. Zo kwam ze in een onmogelijke positie tussen de twee mannen in.

Uitgehuwelijkt
Het waren bizarre tijden. Toen de grote man nog leefde beloofde hij zijn oudste dochter aan de muzikant en huwelijkte haar vervolgens op de huwelijksdag uit aan een ander. Bij zijn jongste dochter kon hij dit niet herhalen. Zij hield van de muzikant. Dus huwelijkte hij haar uit aan de muzikant. Maar toen de muzikant moest vluchten voor de grote man, had die er kennelijk geen moeite mee om zijn jongste dochter opnieuw aan een ander uit te huwelijken. De grote man gebruikte zijn eigen dochters als instrumenten om zijn doel te bereiken: het uitschakelen van de muzikant.

Maar de grote man was er niet meer. Het was hem uiteindelijk niet gelukt de muzikant uit te schakelen. Hij was in zijn eigen zwaard gevallen. Zijn opperbevelhebber had feitelijk de macht. Een graatloze zoon van de roemruchte grote man zat formeel op de troon. Op een dag had deze zoon alle moed bij elkaar geraapt en kritiek geuit op de opperbevelhebber. Deze was zo boos geworden. De zoon was daardoor zo bang geworden. De opperbevelhebber realiseerde zich opeens dat hij in het verliezende kamp zat. Hij ging naar de muzikant en deed hem een voorstel. Waarom zou hij ook niet proberen in de gunst te komen bij de nieuwe koning?

De muzikant had meerdere vrouwen en vele kinderen. Toch dacht hij nog wel aan de dochter van de grote man. Hij wilde haar terug. Zowel de opperbevelhebber als de graatloze zoon van de grote man vroeg hij om zijn vrouw die hij verdiend had door de onmogelijke opdracht te volbrengen. Het waren bizarre tijden. Ze haalden haar op bij haar man die huilend en klagend achter hen aanliep. Een bizar schouwspel trok door het land. Toen de opperbevelhebber er genoeg van had, stuurde hij de man naar huis. Opnieuw werd de dochter van de grote man gebruikt als middel in de onderhandelingen.

Hoe anders was haar leven verlopen dan ze gehoopt had? Toen ze mocht trouwen met haar jeugdliefde? Ze voelde zich bedrogen en in de steek gelaten. Als goedkope handelswaar gebruikt voor het belang van anderen. Anderen die ze geliefd en vertrouwd had bleken liefdeloos en onbetrouwbaar. Bang en teleurgesteld had ze zich uiteindelijk verzoend met haar lot. Uitgehuwelijkt aan een man die de geschiedenisboeken nauwelijks gehaald heeft. Zou ze nog hoop hebben gehad op de roem en weelde van de grote man? Zou ze nog gedacht hebben aan de mooie muziek van de muzikant? Zou ze zich nog wel eens herinneren hoe ze zich voelde als die vechtersbaas van een volgende overwinning thuis kwam? Of zou ze zich hebben neergelegd bij een eenvoudig bestaan ergens achteraf? Ze had haar portie wel gehad. “Laat mij nu verder maar met rust” dacht ze. “Schrijf mij nu maar uit deze bizarre soap”.

Wat zou ze gevoeld hebben toen ze hoorde van de bittere dood van haar vader, de grote man? Zou ze gehuild hebben om de dood van haar geliefde broer? Zou ze geluk hebben gevonden bij de man die nauwelijks in de geschiedenisboeken voorkomt?

Er werd op de deur gebonsd en ze werd meegenomen. Haar man liep huilend achter de voorname stoet aan. Ze had geen eens tijd om afscheid te nemen. Ze werd als handelswaar bij de muzikant gebracht. De muzikant was inmiddels een groot en machtig man. Met meerdere vrouwen en veel kinderen. Zelf had ze nooit kinderen gekregen. Ze dacht aan die vrouw die haar hele leven op een kind had gewacht. Die haar man een andere vrouw gaf om nageslacht te krijgen. Die uiteindelijk toch de moeder mocht worden van een groot volk. Ze dacht aan die andere vrouw die maar steeds geen kinderen kreeg. Die zo lang moest leven in de bitterheid dat haar man met haar zus wel een groot gezin kreeg. En die uiteindelijk toch gezegend werd met twee kinderen. Die zo toch een bepalende rol in de geschiedenis van het volk had gekregen.

Hoe kon ze ooit de gunst van de muzikant winnen? Zou hij van haar kunnen houden zoals zij ooit van hem gehouden had? Als ze hem maar kinderen kon schenken. Verlangend keek ze naar de toekomst uit. Ze was zo ongelukkig. Ze verlangde er zo naar om een beetje geluk te vinden. Bij het horen van het geluid van al de kinderen van de muzikant groeide haar verlangen naar een kind. Maar de wonderlijke vervulling van de belofte bij die andere vrouwen, vroeger, uit de verhalen, die bleef uit. Eenzaam en verdrietig sleet ze als een vergeten prinses haar leven in de burcht. Zou ze nog gedacht hebben aan de man die geen geschiedenis zou maken? Zou ze nog hopen op een wonderlijke hoofdrol in de bizarre soap van haar leven? Kon ze nog wel iemand vertrouwen? Zou ze bang zijn geweest voor een volgende onverwachte en onplezierige wending van haar levensverhaal?

Daar hoorde ze geluid. Vanuit haar venster zag ze haar man thuiskomen. Hij was zo vrolijk. Hij was door het dolle heen. Hij danste in het rond in een vreemd hemd. Hij jubelde het uit van vreugde en plezier. Een gevoel van walging maakte zich van haar meester. Hoe kon hij daar nu zo vrolijk zijn? Zag hij dan niet haar verdriet en eenzaamheid? Zag hij dan niet dat hij met dit ongepaste gedrag zichzelf en zijn gezin vernederde? Het enige aanzien dat ze nog had werd haar door haar man afgenomen. Een groot en voornaam man, een koning. Zij was tenslotte de eerste vrouw van deze belangrijke en aanzienlijke man. Ze was tenminste de vrouw van een man die vele geschiedenisboeken zou vullen. Ze was tenminste iemand. Ondanks haar verwarring en verdriet. Ondanks haar eenzaamheid en bitterheid. Ondanks haar onvervulde verlangens. Walgelijk wat de muzikant daar deed. Zag hij dan niet dat hij zich belachelijk maakte? Dat zag er toch idioot uit wat hij daar deed? Had het dan geen gepaste ceremonie kunnen zijn? Met zijn vrouw aan zijn zijde?

Al haar pijn en verdriet over haar bizarre leven, over de verliezen die ze had geleden. Over de pijn en de eenzaamheid. Over de onvervulde verlangens. Alles vertaalde zich in een diepe minachting voor deze man die zo buitensporig vrolijk was dat hij zich als een dwaas te kijk zette voor zijn onderdanen. Hij was diegene die haar gelukkig had moeten maken. Hij was de liefde van haar jeugd. Maar kijk nu eens hoe dwaas hij deed. Ze moest er bijna van kotsen en vluchtte bij het venster vandaan.

Toen hij uiteindelijk de burcht binnenkwam had ze zichzelf weer in de hand. Smalend en cynisch voegde ze hem toe dat hij zich als koning vandaag wel erg waardig had gedragen. Als de eerste de beste dwaas in een vreemd hemd rondhuppelen. Zodat zijn onderdanen op hem neer zouden kijken.

De boosheid over haar mislukte leven. De schaamte. De woede van het niet gehoord worden. Het gebruikt worden als handelswaar en instrument in kwalijke spelletjes. De woede over de vernedering die toch ook op haar zou uitstralen. Zij, die zich er zo voor had ingezet een waardige prinses te zijn. Zij, die ondanks haar grote verdriet trouw aan de zijde van de koning haar voorname rol vervulde. Woedend had ze het hem toegesnauwd. De grote minachting die ze voelde droop door haar woorden heen. Ze had het allemaal niet begrepen. Teleurgesteld in het leven. Teleurgesteld in de muzikant. Teleurgesteld omdat de belofte uit de oude verhalen geen werkelijkheid in haar leven is geworden. Ze is uiteindelijk kinderloos gestorven.

De grote man en het volk van de kleine mensen

De grote man somberde voor zich uit. Alle kleur leek uit zijn leven verdwenen. Terwijl hij op zijn zetel zat kon hij uitkijken over het land. Een land vol overvloed. Mensen, vee en vruchtbare landerijen. En hij kon over alles beschikken. Maar hij zag het niet. Gekweld door kwade gedachten, geplaagd door wantrouwen. Dan liep hij als een razende door het huis, zodat zijn bedienden zich grote zorgen over hem maakten.

Toch was het allemaal zoveel anders begonnen. De grote man uit de kleine stam was de belangrijkste man van het land geworden. Volledig tot zijn eigen verrassing. In het begin had hij zich suf gezocht naar de ezelinnen van zijn vader. Hij was al zo lang aan het zoeken dat zijn vader zich ongeruster over hem maakte dan over die ezelinnen. Toen kwam hij een ziener tegen die hem over zijn grote toekomst vertelde. En het was allemaal uitgekomen.

Vroeger trok er even een glimlach over zijn gezicht als hij er aan terugdacht dat de ziener het volk van de kleine mensen bij elkaar had geroepen. En hoe benauwd hij was geworden toen zijn lot steeds dichter bij kwam. Hoe hij zich had verborgen tussen de bagage. Een grote man die zich zo klein mogelijk wilde maken omdat hij als een berg opzag tegen zijn lot. De zucht van ontzag die er door het volk van de kleine mensen ging toen hij voorgesteld werd. De grote man stak met kop en schouders boven de rest uit. Heel het verlangen van het volk van de kleine mensen werd op zijn schouders gelegd. Verlangen naar vrede, naar welvaart, naar veiligheid. Hij kon het zelf niet bevatten, niet geloven. En iedereen die een beetje mensenkennis had fronste de wenkbrauwen: moet die man onze leider zijn? Maar het volk van de kleine mensen was laaiend enthousiast. Dit zou het einde betekenen van vernedering, honger, armoede, plundering en verkrachting.

En die keer dat hij zijn eerste strijd voerde. Hij had het zelf niet verwacht. En vele anderen ook niet. Maar hij kreeg een groot leger bij elkaar. De overwinning was een keerpunt in het leven van het volk van de kleine mensen. En in het leven van de grote man. Woedend was hij op de vijand geweest. De vijand wilde van iedereen in de stad het rechteroog uit steken. Razend maakte hem dat. De vijand die het hele volk van de kleine mensen wilde vernederen. In zijn woede hakte hij een stel ossen in stukken en stuurde de stukken door het land. Als je niet mee wilt vechten, zullen je runderen ook in stukken gehakt worden, was de boodschap die hij het land in stuurde. In zijn woede mobiliseerde hij een groot leger en trok er op uit. Met het strategische inzicht van een ervaren krijgsheer verdeelde hij het leger en viel van drie kanten aan. De vijand had geen kans en werd verslagen.

Hij zou de geschiedenis ingaan als een groot krijgsheer. Steeds weer trok hij er op uit met de sterkste mannen om te vechten tegen vele vijanden. Hij voerde oorlogen tegen de zes machtige landen die zijn land omringden en steeds weer binnenvielen. Zo maakte hij een einde aan de voortdurende plunderingen. Hij werd hierdoor steeds machtiger.

Ondertussen had hij ook nog tijd voor een gezin. Met zijn vrouw kreeg hij drie zonen en twee dochters. De oudste zoon was voorbestemd om zijn leidersrol over te nemen. Zijn dochters zouden de vrouwen worden van heldhaftige en moedige legeroversten.

Maar zijn voortdurende vechtlust en opvliegende karakter maakten hem onvoorspelbaar en wispelturig. Eerst drukte de verwachting van het volk van de kleine mensen nog zwaar op zijn brede schouders. Later steeg de macht hem naar het hoofd. Op een dag vervloekte hij zonder het te weten zijn eigen zoon. Alleen door het ingrijpen van zijn eigen leger werd voorkomen dat hij zijn troonopvolger om het leven bracht. Er begonnen zich donkere wolken over zijn leven te vormen. Hij speelde steeds vaker vuil spel en verspeelde hiermee de gunst van de ziener. En ten slotte van de grote koning. Vooral diegenen die hem het meest na stonden moesten het ontgelden in de spelletjes die hij speelde. Zo beloofde hij zijn dochter aan de één en gaf haar aan de ander. Een andere keer beloofde hij zijn dochter aan iemand die eerst nog een te moeilijke strijd zou moeten voeren en daarbij het leven zou moeten laten. De grote man moest leren dat het beter is om te luisteren dan om eigenzinnig te doen wat hij zelf dacht dat goed was. Maar toen was het al te laat. Zijn leiderschap zou niet blijven bestaan kondigde de ziener aan. En wat de ziener zei kwam altijd uit. Ondanks de smeekbeden van de grote man verliep zijn leven anders dan de verwachting.

Het hielp hem niet dat hij met kop en schouders boven de rest uitstak. Zijn schouders konden de zware last en de weelde niet dragen. Steeds vaker somberde hij voor zich uit. Alleen rustige muziek kon hem dan uit zijn zwaarmoedige buien halen. Daarom raakte hij gesteld op zijn vaste muzikant. De grote man werd een trieste man. Nog steeds zocht hij mensen uit vanwege hun heldhaftigheid. Moedige mannen. Zoals de man die de reus versloeg. Maar tegelijkertijd groeide zijn wantrouwen tegenover zijn naaste makkers. Dezelfde angst van het begin maakte zich van hem meester. Voorbij was de tijd van de overwinningen, van het toenemen van zijn macht, van het gevoel de hele wereld aan te kunnen. Angst en wantrouwen beheersten zijn leven. Steeds meer geplaagd door sombere gedachten. Overmand door een kwade geest.

De muzikant werd zijn grootste vijand. Als kundig strateeg wist de grote man dat hij niets tegen de muzikant kon uitrichten. De muzikant behaalde teveel overwinningen en roem en bracht onmogelijke opdrachten tot een goed einde. Hij werd legeraanvoerder. De grote man moest de muzikant zelfs met zijn dochter laten trouwen. Op alle terreinen van zijn leven kwam de grote man de muzikant tegen. Zijn oudste zoon, de gedoodverfde troonopvolger, koos de kant van de muzikant. Zo groeiden vader en zoon steeds verder uit elkaar.

Op een dag klaagde de grote man dat hij er helemaal alleen voor stond. Dat zijn makkers, familie en het volk van de kleine mensen hem allemaal in de steek hadden gelaten. Hij werd een verbitterde man die met zijn speer in zijn hand zat en dood en verderf zaaide in zijn eigen omgeving. Bij zijn vrienden en binnen het volk van de kleine mensen. Hij vergreep zich zelfs aan de apart gestelden. Hij liet ze doden nadat ze de muzikant geholpen hadden. De donkere wolken pakten zich samen tot een grote donderwolk die boven zijn leven hing en alle licht van de zon tegenhield.

Ach dat was allemaal sombere toekomstmuziek. De grote man kon niet vermoeden dat er nog veel donkerder tijden zouden komen. Hij kon zich niet voorstellen dat het allemaal nog veel erger kon. Dat hij de dood van zijn drie zonen mee zou maken voordat hij zichzelf van het leven zou beroven. Hij had genoeg aan zijn eigen somberheid. Hij zat op zijn zetel met zijn speer in zijn hand en somberde voor zich uit. Alle kleur was uit zijn leven verdwenen. Hij zag de overvloed niet. De mensen, het vee en de vruchtbare velden. Alles waar hij over kon beschikken. Gekweld door kwade gedachten, geplaagd door wantrouwen.

De ziener had het zo duidelijk gezegd: Dwaal niet af om achter iets aan te lopen dat niets oplevert en niet bevrijdt, omdat het niets is. Te laat. De gunst verspeeld van de ziener en van de grote koning van het volk van de kleine mensen. Overmand door somberheid. De muzikant tokkelde een rustige melodie. Trillend trof de speer de wand vlak bij de muzikant. Hij kon hem nog net ontwijken. Het aftellen was begonnen.